"Battle of Forms" Over botsende algemene voorwaarden en wie daarbij aan het langste eind trekt.
Featured

"Battle of Forms" Over botsende algemene voorwaarden en wie daarbij aan het langste eind trekt.

Algemene voorwaarden zijn van groot belang. Dat weten opdrachtgevers ook. Het komt dan ook geregeld voor dat een opdrachtgever, nadat jij jouw algemene voorwaarden (tip: gebruik onze algemene voorwaarden) van toepassing hebt verklaard, zijn voorwaarden van toepassing verklaart. Welke zijn dan van toepassing?
 
In dit artikel staat de beantwoording van deze vraag centraal. Voordat hierop wordt ingegaan, volgt eerst een korte reminder over hoe je er überhaupt voor zorgt dat jouw algemene voorwaarden werking hebben. Maar eerst stip ik het belang van deze voorwaarden aan.
 
Belang algemene voorwaarden
Het is namelijk erg belangrijk om algemene voorwaarden te gebruiken. Niet voor niets heeft DuPho algemene voorwaarden opgesteld die vrij te gebruiken zijn voor fotografen. Maak hier ook daadwerkelijk gebruik van! Het is al vervelend genoeg wanneer een opdracht uitloopt op een teleurstelling. Als je dan vervolgens tegenover je opdrachtgever komt te staan, wil je uiteraard het recht zoveel mogelijk aan jouw kant hebben. Algemene voorwaarden helpen hierbij.
 
Zo bevatten de DuPho Algemene Voorwaarden een bepaling die de eventuele aansprakelijkheid van jou als fotograaf beperkt. Daarnaast is er een annuleringsbepaling opgenomen, zodat je bij annulering niet met lege handen komt te staan. Ook zijn er diverse andere belangrijke bepalingen opgenomen, zoals een verplichting tot naamsvermelding voor de opdrachtgever. Verder zorgen algemene voorwaarden ervoor dat je niet met jouw opdrachtgever hoeft te onderhandelen over álle mogelijke zaken die in de toekomst zouden kunnen gaan spelen. Dat zou een flinke exercitie zijn en kan de onderlinge verhoudingen onnodig onder druk zetten. In plaats daarvan kun je onderhandelen over de kernzaken (zoals de aard van de opdracht, de prijs en het gebruiksrecht) en overige zaken regelen via jouw algemene voorwaarden.
 
Werking algemene voorwaarden
Om werking te hebben, moeten algemene voorwaarden van toepassing zijn verklaard én ‘ter hand zijn gesteld’. Belangrijk hierbij is dat dit vóór of tijdens het sluiten van de overeenkomst gebeurt. Het is dus te laat wanneer je pas in een opdrachtbevestiging of op jouw factuur verwijst naar jouw algemene voorwaarden. Een geschikt moment om te verwijzen naar jouw voorwaarden is bijvoorbeeld bij het versturen van een offerte. Zorg er daarbij voor dat het van toepassing verklaren expliciet gebeurt.
 
Wanneer je gebruikmaakt van de DuPho Algemene Voorwaarden, kun je bijvoorbeeld de volgende zin opnemen in de offerte:
‘Op alle rechtsbetrekkingen zijn de DuPho Algemene Voorwaarden van toepassing, welke zijn gedeponeerd bij de rechtbank Amsterdam onder nummer 12/2022 en welke u op verzoek gratis ter beschikking worden gesteld.’
 
Het enkel van toepassing verklaren van algemene voorwaarden is echter niet voldoende. De wederpartij moet immers ook de mogelijkheid hebben gehad om kennis te nemen van de inhoud. Daarom bepaalt de wet dat algemene voorwaarden ook ‘ter hand moeten worden gesteld’. Het enkel beschikbaar stellen van algemene voorwaarden op jouw website is hiervoor onvoldoende. Het meesturen van de algemene voorwaarden als bijlage bij de offerte voldoet wel. Ook een werkende link in de offerte naar de pagina op jouw website waar de algemene voorwaarden zijn te vinden, kan gelden als een geldige terhandstelling.
 
Battle of forms
Nu het belang van algemene voorwaarden duidelijk is en duidelijk is hoe deze van toepassing worden verklaard, is het tijd om stil te staan bij de situatie waarin beide partijen hun eigen algemene voorwaarden van toepassing verklaren. Dit wordt aangeduid als de ‘battle of forms’.
 
De wet heeft voor deze situatie een uitgangspunt geformuleerd: de zogenoemde ‘first shot rule’. Deze houdt in dat in beginsel de verwijzing naar de tweede set algemene voorwaarden geen werking heeft. De ‘battle’ wordt dus gewonnen door de partij die als eerste zijn of haar algemene voorwaarden op de juiste manier van toepassing heeft verklaard én ter hand heeft gesteld. Die voorwaarden hebben dan, in tegenstelling tot de voorwaarden van de latere oplegger, werking.
 
Dit geldt echter niet altijd. De wet biedt namelijk een mogelijkheid voor de partij die als tweede algemene voorwaarden van toepassing verklaart. Deze partij kan de eerder opgelegde voorwaarden uitdrukkelijk afwijzen en tegelijkertijd zijn of haar eigen voorwaarden van toepassing verklaren. In dat geval gelden niet langer de voorwaarden van de eerste partij, maar die van de tweede.
 
Belangrijk is dat deze afwijzing heel duidelijk en specifiek moet gebeuren. Een algemene zin zoals ‘uitsluitend onze algemene voorwaarden zijn van toepassing’ is niet voldoende. Er moet expliciet worden verwezen naar de algemene voorwaarden van de andere partij (bijvoorbeeld: ‘de algemene voorwaarden van [bedrijfsnaam] worden uitdrukkelijk van de hand gewezen’). Gebeurt dit niet, dan blijven de eerder overeengekomen voorwaarden gewoon gelden. Wees hier dus extra alert op wanneer een opdrachtgever met eigen voorwaarden komt, ook als jij eerder jouw algemene voorwaarden hebt gestuurd. De regel dat de eerste opgelegde voorwaarden werking hebben, de ‘first shot rule’, kan namelijk worden doorbroken als jouw voorwaarden correct en uitdrukkelijk worden afgewezen.
 
Conclusie
De ‘battle of forms’ kan in de praktijk grote gevolgen hebben voor jouw rechtspositie als fotograaf. Het correct en tijdig gebruiken van algemene voorwaarden is daarom essentieel, maar ook dan blijft alertheid geboden wanneer een opdrachtgever met eigen voorwaarden komt. Twijfel je over de toepasselijkheid van jouw voorwaarden of wil je gewoon een extra paar juridische ogen laten meekijken? Neem dan gerust contact op met de juridische dienst van DuPho. Wij kijken graag met je mee!

Â